นวัตกรรมการจัดการทรัพยากรมนุษย์และการยกระดับศักยภาพชุมชนเพื่อสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันของวิสาหกิจชุมชนในอำเภอโนนดินแดง จังหวัดบุรีรัมย์

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1. บริบท สภาพปัญหา และศักยภาพของวิสาหกิจชุมชน 2. กระบวนการจัดการทรัพยากรมนุษย์และการยกระดับศักยภาพชุมชน 3. การพัฒนานวัตกรรมการจัดการทรัพยากรมนุษย์และยกระดับศักยภาพชุมชน และ 4. การประเมินรูปแบบนวัตกรรม เพื่อสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันของวิสาหกิจชุมชนในอำเภอโนนดินแดง จังหวัดบุรีรัมย์ โดยใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม เก็บข้อมูลจากประธานกลุ่มวิสาหกิจชุมชน จำนวน 35 คน ผ่านการสัมภาษณ์เชิงลึก การสนทนากลุ่ม การระดมสมอง และแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา ผลการวิจัยพบว่า 1. วิสาหกิจชุมชนมีศักยภาพด้านทรัพยากรท้องถิ่น ภูมิปัญญา และทุนทางสังคมที่เข้มแข็ง แต่ยังมีข้อจำกัดด้านการบริหารจัดการที่ไม่เป็นระบบ การพึ่งพาผู้นำ ขาดทักษะด้านธุรกิจ การเงิน และเทคโนโลยีดิจิทัล รวมถึงการสนับสนุนจากภาครัฐที่ยังไม่ต่อเนื่อง ส่งผลต่อความสามารถในการแข่งขัน 2. กระบวนการพัฒนาประกอบด้วย 4 ขั้นตอน ได้แก่ การศึกษาองค์ความรู้ การวิเคราะห์ศักยภาพ การสังเคราะห์เชิงระบบ และการมีส่วนร่วมของชุมชน โดยเน้นการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์อย่างเป็นระบบ การสร้างการเรียนรู้ร่วมกัน และการเชื่อมโยงเครือข่าย 3. นวัตกรรมที่พัฒนาขึ้นมีลักษณะบูรณาการ โดยเน้นการพัฒนาคนเป็นแกนกลาง ครอบคลุมการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติ การพัฒนาทักษะดิจิทัล การจัดระบบงาน การสร้างผู้นำ และการบูรณาการภูมิปัญญาท้องถิ่นกับเทคโนโลยี ส่งผลให้เกิดผลิตภัณฑ์ที่มีมูลค่าเพิ่ม ระบบบริหารจัดการที่ชัดเจน และบุคลากรมีศักยภาพสูงขึ้น และ 4. ผลการประเมินหลังการทดลองใช้นวัตกรรมโดยภาพรวมพบว่าอยู่ในระดับมาก ทั้งด้านศักยภาพชุมชน การจัดการทรัพยากรมนุษย์ และความสามารถในการแข่งขัน สะท้อนว่านวัตกรรมสามารถยกระดับวิสาหกิจชุมชนและสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันอย่างยั่งยืนได้