การพัฒนารูปแบบการบริหารงานวิชาการตามแนวคิดองค์การแห่งการเรียนรู้ร่วมกับเครือข่ายความร่วมมือทางวิชาชีพ เพื่อเสริมสร้างคุณลักษณะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของผู้เรียน วิทยาลัยพณิชยการบางนา
คำสำคัญ:
ชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ, คุณลักษณะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของผู้เรียน, เครือข่ายความร่วมมือทางวิชาชีพบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. พัฒนารูปแบบการบริหารงานวิชาการ ตามแนวคิดองค์การแห่งการเรียนรู้และเครือข่ายความร่วมมือทางวิชาชีพ 2. เสริมสร้างคุณลักษณะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของผู้เรียน วิทยาลัยพณิชยการบางนา ใช้กระบวนการวิจัยและพัฒนาตามแนวทางของ Borg & Gall (1989) ซึ่งเป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการที่มีขั้นตอนเป็นระบบเน้นการแก้ปัญหาอย่างต่อเนื่องและนำไปใช้ได้จริง ประกอบด้วย 4 ระยะ คือ 1. ศึกษาข้อมูลพื้นฐาน 2. การสร้างรูปแบบ 3. การทดลองใช้ และ 4. การประเมินและปรับปรุง กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหาร 2 คน ครู 23 คน และบุคลากรที่มีผลการปฏิบัติเป็นเลิศ 15 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์ แบบสังเกต และแบบประเมินความพึงพอใจ ผลการวิจัยพบว่า รูปแบบการบริหารงานวิชาการมีองค์ประกอบสำคัญ 4 ด้าน ได้แก่ 1. การบริหารจัดการองค์กร 2. การพัฒนาบุคคลแห่งการเรียนรู้ 3. การเรียนรู้ร่วมกันเป็นทีม และ 4. การสร้างวัฒนธรรมสนับสนุนการเรียนรู้ ผลการทดลองใช้ พบว่า ผลสัมฤทธิ์หลังการอบรมสูงกว่าก่อนอบรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 และรูปแบบมีความเหมาะสมและเป็นไปได้ในระดับมาก นอกจากนี้ การเปรียบเทียบคุณลักษณะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของนักเรียนพบว่า หลังการใช้รูปแบบสูงกว่าก่อนใช้อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติในทุกด้าน ขณะเดียวกันครูมีความพึงพอใจต่อรูปแบบในระดับมาก สรุปได้ว่า รูปแบบการบริหารงานวิชาการที่พัฒนาขึ้นมีประสิทธิภาพ สามารถเสริมสร้างคุณลักษณะการเรียนรู้ตลอดชีวิตของผู้เรียนได้อย่างเป็นรูปธรรม
เอกสารอ้างอิง
ไกรพันธ์ พูลพันธ์ชู. (2561). รูปแบบการบริหารงานวิชาการสถานศึกษาต้นแบบพัฒนาสู่ประชาคมอาเซียนของสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์.
วิทยาลัยพณิชยการบางนา. (2566). รายงานการประกันคุณภาพภายนอก สมศ. ปีการศึกษา 2564-2566. วิทยาลัยพณิชยการบางนา.
สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. (2567). นโยบายการพัฒนาอาชีวศึกษา ของสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2568-2569. https://vec.go.th/Portals/0/นโยบาย2568-2569.pdf.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 – 2579. สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักบริหารงานการมัธยมศึกษาตอนปลาย. (2558). แนวทางการจัดการศึกษาเพื่อการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ที่เน้นสมรรถนะทางสาขาวิชาชีพ. สำนักบริหารงานการมัธยมศึกษาตอนปลาย สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.
สำนักพัฒนาครูและบุคลากรการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2560). คู่มือประกอบการอบรม การขับเคลื่อนกระบวนการ PLC (Professional Learning Community) “ชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ” สู่สถานศึกษา. สำนักงานคณะกรรมการ การศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ.
อมตา จงมีสุข. (2563). การพัฒนาแนวทางการดำเนินงานชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC) ของโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 3. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยรังสิต.
Borg, W. R., & Gall, M. D. (1989). Educational research: An introduction (5th ed). Longman.
Garvin, D. A. (1993). Building a learning organization. Harvard Business Review, 71(4), 78–91.
Stoll, L., Bolam, R., McMahon, A., Wallace, M., & Thomas, S. (2006). Professional learning communities: A review of the literature. Journal of Educational Change, 7(4), 221–258.
