การรับรู้ข่าวสารเกี่ยวกับการแพร่ระบาดของโรคแอนแทรกซ์ในโคเนื้อ: กรณีศึกษา เกษตรกร ผู้เลี้ยงโคเนื้อในพื้นที่อำเภอท่าลี่ จังหวัดเลย

ผู้แต่ง

  • กิติศักดิ์ ทองมีทิพย์ สาขาวิชาการพัฒนาชุมชน ภาควิชาสังคมศาสตร์ คณะมนุษศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย
  • ศิริมงคล สอนสุ่ย สาขาวิชาการพัฒนาชุมชน ภาควิชาสังคมศาสตร์ คณะมนุษศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย

คำสำคัญ:

การรับรู้, โรคแอนแทรกซ์, โคเนื้อ, เกษตรกร, จังหวัดเลย

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์: การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาบริบทและลักษณะทั่วไปของเกษตรกรผู้เลี้ยงโคเนื้อในอำเภอท่าลี่ จังหวัดเลย และ 2) ศึกษาระดับการรับรู้ข่าวสารเกี่ยวกับการแพร่ระบาดของโรคแอนแทรกซ์ในโคเนื้อของเกษตรกรผู้เลี้ยงโคเนื้อในจังหวัดเลย

วิธีการศึกษา: งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงปริมาณ (Quantitative research) กลุ่มตัวอย่างคือเกษตรกรผู้เลี้ยงโคเนื้อในอำเภอท่าลี่ จังหวัดเลย จำนวน 91 ราย ซึ่งได้มาโดยการสุ่มตัวอย่างแบบเฉพาะเจาะจง เครื่องมือหลักที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลคือแบบสอบถาม (Questionnaire) วิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติเชิงพรรณนา (Descriptive statistics) ได้แก่ ค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน

ข้อค้นพบ: ผลการวิจัย พบว่า กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เป็นเพศชาย มีอายุเฉลี่ย 51 ปีขึ้นไป มีลักษณะการเลี้ยงโคเนื้อแบบกึ่งพาณิชย์ (Semi-commercial) ระดับการรับรู้ข่าวสารเกี่ยวกับโรคแอนแทรกซ์ ภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง (ค่าเฉลี่ย = 3.20) ขณะที่ระดับพฤติกรรมการป้องกันโรคอยู่ในระดับมาก (ค่าเฉลี่ย = 3.64) และระดับการสื่อสารและการมีส่วนร่วมอยู่ในระดับมาก (ค่าเฉลี่ย = 4.15) โดยเครือข่ายชุมชนเป็นช่องทางที่เกษตรกรเชื่อถือและรับรู้ข่าวสารมากที่สุด

การประยุกต์ใช้จากการศึกษานี้: ผลการวิจัยนี้สะท้อนให้เห็นถึง ช่องว่างในการสื่อสารความเสี่ยงที่ต้องได้รับการแก้ไขอย่างเร่งด่วน ดังนั้น หน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรปรับกลยุทธ์การสื่อสารเชิงรุก โดยเน้นการสื่อสารแบบมีส่วนร่วมผ่านเครือข่ายชุมชน และเน้นย้ำเนื้อหาที่เกษตรกรยังขาดความเข้าใจ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในประเด็นเกี่ยวกับการจัดการซากสัตว์และการควบคุมสปอร์เชื้อในสิ่งแวดล้อม

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

กรมส่งเสริมการเกษตร. (2564). แนวทางการดำเนินงานกลุ่มส่งเสริมอาชีพการเกษตร. สืบค้นเมื่อ 4 ตุลาคม 2568, จาก https://mediatank.doae.go.th/medias/file_upload/08-2022/3-1741842130590874.pdf

กิติศักดิ์ ทองมีทิพย์. (2564). พัฒนาการเกษตรกรรมของประเทศไทย: ในมิติด้านการพัฒนาชุมชนและคุณภาพชีวิต. วารสารพัฒนศาสตร์, 4(1), 132-162.

ไทยพีบีเอส. (2568). เปิดสถิติโรคแอนแทรกซ์ในไทย หลังพบผู้ป่วยในรอบหลายปี. สืบค้นเมื่อ 1 พฤศจิกายน 2568, จาก https://www.thaipbs.or.th/news/content/351736

บุญยิ่ง ประทุม. (2566). ทฤษฎีและหลักการพัฒนาชุมชน. นครศรีธรรมราช: มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช

ภูโมกข์ อัมพวา. (2560). การประเมินผลการรับทราบข้อมูลข่าวสาร ความรู้เรื่องโรคและภัยสุขภาพของประชาชน และความพึงพอใจต่อการสื่อสารความเสี่ยงของกรมควบคุมโรคประจำปี 2560 (รายงานการวิจัย). สงขลา: สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 12 จังหวัดสงขลา.

สมคิด บางโม. (2558). องค์การและการจัดการ. พิมพ์ครั้งที่ 7. กรุงเทพ: วิทยพัฒน์.

สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. (2565). สถิติการเกษตรของประเทศไทย ปี 2564. กรุงเทพ: กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.

สุภางค์ จันทวานิช. (2565). วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ. พิมพ์ครั้งที่ 26 (ฉบับปรับปรุงใหม่). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

Best, J.W. (1977). Research in education. 3rd edition. New Jersey: Prentice-Hall.

Chambers, R. (1997). Whose reality counts? Putting the first last. London: Intermediate Technology Publications.

Dutta, P.K., Biswas, H., Ahmed, J.U., Shakif-Ul-Azam, M., Ahammed, B.M.J., & Dey, A.R. (2021). Knowledge, attitude and practices (KAP) towards Anthrax among livestock farmers in selected rural areas of Bangladesh. Veterinary Medicine and Science, 7(5), 1648–1655.

Goldstein, E.B. (2014). Sensation and perception. 9th edition. Kentucky: Cengage Learning.

Lasswell, H.D. (1948). The structure and function of communication in society. In L. Bryson (Edition), The communication of ideas. New York: Harper & Brothers.

McQuail, D. (2010). McQuail’s mass communication theory. 6th edition. London: Sage Publications.

Pechdin, W., Sinsamphanh, O., Bui-Thanh, L., Naruepatr, J., Swangsilp, S., Chougule, M., Phrasisombath, K., Ho, T.D.N., & Phan, V. (2024). One Health in Agricultural Sectors in Thailand, Lao PDR, and Vietnam: Interconnectedness Between Awareness and Socioeconomic Factors. International Journal of Public Health, 69, 1607088.

Putnam, R.D. (2000). Bowling alone: The collapse and revival of American community. New York: Simon & Schuster.

Rogers, E.M. (2003). Diffusion of innovations. 5th edition. New York: Free Press.

Schiffman, L.G., Kanuk, L.L., & Kumar, S.R. (2010). Consumer behavior. 10th edition. New Delhi: Pearson Prentice Hall.

Slovic, P. (2000). The perception of risk. London: Earthscan Publications.

World Health Organization. (2008). Anthrax in humans and animals. Retrieved 1 November 2025, from https://www.who.int/publications/i/item/9789241547536

Yamane, T. (1973). Statistics: An introductory analysis. 3rd edition. New York: Harper & Row.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-04-10

รูปแบบการอ้างอิง

ทองมีทิพย์ ก., & สอนสุ่ย ศ. (2026). การรับรู้ข่าวสารเกี่ยวกับการแพร่ระบาดของโรคแอนแทรกซ์ในโคเนื้อ: กรณีศึกษา เกษตรกร ผู้เลี้ยงโคเนื้อในพื้นที่อำเภอท่าลี่ จังหวัดเลย. วารสารพิพัฒนสังคม, 3(1), 20–34. สืบค้น จาก https://so15.tci-thaijo.org/index.php/jsdrp/article/view/2489

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย