ความเหลื่อมล้ำทางการคลังท้องถิ่น: สำรวจสาเหตุของความเหลื่อมล้ำทางการคลังท้องถิ่นและแนวทางการแก้ไขเพื่อความเป็นธรรม - กองทองนอก อาพัชฌา (วารสารพิพัฒนสังคม, 2025)
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสำรวจสาเหตุสำคัญของความเหลื่อมล้ำทางการคลังท้องถิ่นและเสนอแนวทางการแก้ไขความเหลื่อมล้ำทางการคลังท้องถิ่น โดยเน้นถึงปัจจัยสองด้านหลักที่ส่งผลต่อความเหลื่อมล้ำ คือ 1) ด้านการจัดสรรรายได้ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ได้แก่ มิติการจัดสรรงบประมาณ มิติความเหลื่อมล้ำเชิงพื้นที่ และมิติการท่องเที่ยว 2) ด้านโครงสร้างทางอำนาจที่ขาดอำนาจในการจัดเก็บภาษี เช่น ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง รวมถึงข้อจำกัดศักยภาพการจัดเก็บรายได้และการบริหารจัดการทางการคลังขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่ไม่สามารถจัดการภารกิจหรือบริการสาธารณะได้ทั่วถึง นอกจากนี้บทความยังเสนอแนวทางการแก้ไขความเหลื่อมล้ำทางการคลังท้องถิ่นในแต่ละมิติเพื่อให้สอดคล้องกับรากเหง้าของปัญหา พร้อมมุ่งเน้นการมีส่วนร่วมของประชาชน และให้ความสำคัญของการกระจายอำนาจที่มีเป้าหมายเพื่อสร้างความเท่าเทียม ลดช่องว่างระหว่างพื้นที่ และผลักดันการพัฒนาที่ยั่งยืนในทุกภูมิภาคของประเทศ การทำความเข้าใจในประเด็นนี้ไม่เพียงแต่ช่วยลดความเหลื่อมล้ำทางการคลัง แต่ยังเป็นก้าวสำคัญสู่การสร้างระบบการบริหารที่มีประสิทธิภาพและเป็นธรรม ซึ่งเป็นหัวใจของการพัฒนาสังคมและเศรษฐกิจในระยะยาว