บูรณาการบริหารจัดการทรัพยากรมนุษย์ในยุคของอุตสาหกรรม 4.0 ตามแนวคิดแบบลีนและแอจไจล์

Main Article Content

พงษธร เทพไกรวัล
เอกชัย คุปตาวาทิน
มณฑิรา พรมดี
สานิตย์ ปัตตะเน
ฉัตรชัย สุตีกษณะ
พัลลภ พรมสาเพ็ชร

บทคัดย่อ

การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์การบูรณาการการบริหารทรัพยากรมนุษย์ในยุคอุตสาหกรรม 4.0 โดยใช้หลักการลีน (Lean) และแอจไจล์ (Agile) เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการดำเนินงานขององค์กร การวิเคราะห์แบ่งออกเป็น 5 มิติหลัก ได้แก่ คุณภาพ (Quality) ความยืดหยุ่น (Flexibility) ต้นทุน (Cost) เวลา (Time) และความยั่งยืน (Sustainability) ผลการทบทวนวรรณกรรมพบว่า ความยืดหยุ่นเป็นปัจจัยที่มีอิทธิพลสูงสุด คิดเป็นร้อยละ 33.67 ขณะที่คุณภาพและความยั่งยืนมีสัดส่วนน้อยกว่า แต่ยังคงมีบทบาทสำคัญต่อการสร้างความได้เปรียบในการแข่งขัน อีกทั้งการเชื่อมโยงระหว่างอุตสาหกรรม 4.0 กับการบริหารแบบแอจไจล์มีสัดส่วนถึงร้อยละ 69.39 สะท้อนถึงความสามารถขององค์กรในการลดความสูญเปล่าและเพิ่มการปรับตัว ผลการศึกษายังชี้ให้เห็นองค์ประกอบสำคัญของการบริหารทรัพยากรมนุษย์ในบริบทอุตสาหกรรม 4.0 ได้แก่ (1) การพัฒนาบุคลากร (HRD) ผ่านการฝึกอบรมและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล (2) การจัดการประสิทธิภาพ (Performance Management) ด้วยระบบประเมินผลที่แม่นยำและโปร่งใส (3) การสรรหาและคัดเลือกบุคลากร (Recruitment and Selection) โดยใช้ AI และระบบอัตโนมัติ (4) วัฒนธรรมองค์กร (Organizational Culture) ที่ส่งเสริมการทำงานร่วมกันและการเรียนรู้ (5) การบริหารความหลากหลาย (Diversity Management) เพื่อกระตุ้นความคิดสร้างสรรค์ และ (6) การตัดสินใจบนพื้นฐานข้อมูล (Data-Driven Decision Making) เพื่อปรับกลยุทธ์ให้เหมาะสมกับการเปลี่ยนแปลง โดยสรุป การบูรณาการแนวคิดลีนและแอจไจล์กับการบริหารทรัพยากรมนุษย์ช่วยให้องค์กรรับมือกับความท้าทายของอุตสาหกรรม 4.0 ได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยเน้นการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ที่ยืดหยุ่น ยั่งยืน และเสริมสร้างความสามารถในการแข่งขัน แนวทางดังกล่าวยังช่วยให้องค์กรมีโครงสร้างการบริหารที่ยืดหยุ่น ลดความสูญเปล่า และตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยีและตลาดได้อย่างต่อเนื่อง

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
เทพไกรวัล พ., คุปตาวาทิน เ., พรมดี ม., ปัตตะเน ส., สุตีกษณะ ฉ., & พรมสาเพ็ชร พ. (2025). บูรณาการบริหารจัดการทรัพยากรมนุษย์ในยุคของอุตสาหกรรม 4.0 ตามแนวคิดแบบลีนและแอจไจล์. Applied Economics, Management and Social Sciences, 2(2), 55–74. สืบค้น จาก https://so15.tci-thaijo.org/index.php/A_EMS/article/view/1217
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

เทพศักดิ์ บุณยรัตพันธุ์. (2566). การจัดการสมรรถนะด้านดิจิทัลของทรัพยากรมนุษย์กับการออกแบบรูปแบบการทํางานเป็นทีมที่มีความคล่องตัวสูง: ความท้าทายขององค์กรในยุคดิจิทัล. วารสารสังคมศาสตร์ นิติรัฐศาสตร์, 7(1), 1–33.

สมชาย เทพแสง, อัจฉริยา เทพแสง และกันต์ฐมณีญา นฤโฆษกิตติกีรติ. (2567). ภาวะผู้นําแบบคล่องตัว (Agile Leadership): รูปแบบใหม่ของผู้นําในยุคดิจิทัล. วารสารสหวิทยาการวิจัยและนวัตกรรมการศึกษา, 3(1), 51–68.

สายชล พึ่งแย้ม, สุรสิทธิ์ บุญชูนนท์, และโอปอล์ สุวรรณเมฆ. (2566). ความสัมพันธ์ของอุตสาหกรรม 4.0 ลีน 4.0 การผลิตแบบลีน และการนำไปปฏิบัติใช้ในอุตสาหกรรมการผลิต. วารสารร่มพฤกษ์ มหาวิทยาลัยเกริก, 41(3), 1–15.

อังคาร คะชาวังศรี. (2565). กลยุทธ์การตลาดดิจิทัลและผลการดำเนินงานทางการตลาดภายใต้แนวคิดของลีนสำหรับผู้ประกอบธุรกิจดิจิทัลสตาร์ทอัพด้านบริการในเขตพื้นที่กรุงเทพมหานคร. วารสารดิจิทัล ธุรกิจและสังคมศาสตร์, 8(2), JDB009.

Ananthram, S. (2016). HRM as a strategic business partner: The contributions of strategic agility, knowledge management and management development in multinational enterprises—Empirical insights from India. In Asia Pacific human resource management and organizational effectiveness (pp. 87–109). Witney, England: Chandos Publishing.

Baran, B., & Woznyj, H. (2020). Managing VUCA: The human dynamics of agility. Organizational Dynamics, 49(3), 100787.

Benson, B., & Daniel, T. (2019). Lean through lead time reduction in human resources: cost-to-value improvement. Cost Management, 22, 13–18.

Bochum, S., Fegeler, C., & Martens, U. M. (2022). Agile working and leading: New approaches for cross-functional expert teams in the context of precision oncology. In Innovative Staff Development in Healthcare (pp. 169–179). Cham, Switzerland: Springer International Publishing.

Breu, K., de Vries, H., & Smit, P. (2002). Employee agility: Strategies for the 21st century. Business Process Management Journal, 8(3), 245–258.

Breu, K., Hemingway, C. J., Strathern, M., & Bridger, D. (2002). Workforce agility: The new employee strategy for the knowledge economy. Journal of Information Technology, 17, 21–31.

Chiarini, A., & Kumar, M. (2020). Lean six sigma and Industry 4.0 integration for operational excellence: Evidence from Italian manufacturing companies. Production Planning and Control, 32(13), 1084–1101.

Chiarini, A., Belvedere, V., & Grando, A. (2020). Industry 4.0 strategies and technological developments: An exploratory research from Italian manufacturing companies. Production Planning & Control, 31(16), 1385-1398.

Ciasullo, M. V., Polese, F., Montera, R., & Carrubbo, L. (2021). A digital servitization framework for viable manufacturing companies. Journal of Business & Industrial Marketing, 36(13), 142–160.

Dank, N., & Hellström, R. (2020). Agile HR: Deliver value in a changing world of work. London: Kogan Page.

Ding, B., Hernández, X. F., & Jané, N. A. (2021). Combining lean and agile manufacturing competitive advantages through Industry 4.0 technologies: An integrative approach. Production Planning & Control. Advance online publication. Retrieved from https://www.tandfonline.com/.

Hines, P. (2022). Human centred lean–introducing the people value stream. International Journal of Lean Six Sigma, 13(5), 961–988.

Holbeche, L. S. (2018). Organisational effectiveness and agility. Journal of Organizational Effectiveness: People and Performance, 5(4), 302–313.

Jekiel, C. (2020). Lean human resources: Redesigning HR processes for a culture of continuous improvement. (2nd ed.). Oxfordshire, England: Routledge.

Karman A (2019) The role of human resource flexibility and agility in achieving sustainable competitiveness. International Journal of Sustainable Economy, 11(4), 324–346.

Liao, M.-H., & Wang, C.-T. (2021). Using enterprise architecture to integrate Lean manufacturing, digitalization, and sustainability: A Lean enterprise case study in the chemical industry. Sustainability, 13(9), 4851

Magnani, F., Carbone, V., & Moatti, V. (2019). The human dimension of lean: A literature review. Supply Chain Forum: An International Journal, 20(2), 132–144.

Melián-Alzola, L., Domínguez-Falcón, C., & Martín-Santana, J. D. (2020). The role of the human dimension in organizational agility: An empirical study in intensive care units. Personnel Review, 49, 1945–1964.

Mergel, I., Ahn, M. J., & Kwon, S. (2018). The role of digital platforms in improving public service delivery: Evidence from the U.S. Department of Veterans Affairs. Journal of Public Administration Research and Theory, 28(1), 147–163.

Mergel, I., Gong, Y., & Bertot, J. (2018). Agile government: Systematic literature review and future research. Government Information Quarterly, 35(2), 291–298.

Moh’d, S., Gregory, P., Barroca, L., & Sharp, H. (2024). Agile human resource management: A systematic mapping study. German Journal of Human Resource Management, 38(4), 345-374.

Murli, J. (2018). Human resources and lean: It really is about people. Lean Enterprise Institute. Retrieved from https://www.lean.org/leanpost/Posting.cfm?LeanPostId=860.

Nijssen, M., & Paauwe, J. (2012). HRM in turbulent times: How to achieve organizational agility?. International Journal of Human Resource Management, 23(16), 3315–3335.

Oliveira-Dias, D., Moyano-Fuentes, J., & Maqueira-Marín, J. M. (2022). Understanding the relationships between information technology and lean and agile supply chain strategies: a systematic literature review. Annals of Operations Research, 312(2), 973-1005.

Paauwe J and Boselie P. (2003) Challenging ‘strategic HRM’ and the relevance of the institutional setting. Human Resource Management Journal, 13(3), 56–70.

Rey, R., Cobano, J. A., Corzetto, M., Merino, L., Alvito, P., & Caballero, F. (2021). A novel robot co-worker system for paint factories without the need of existing robotic infrastructure. Robotics and Computer-Integrated Manufacturing, 70, 102139.

Selvam, J., & Murugaiyan, P. (2020). Disruptive human resource practices: Agile firms. SCMS Journal of Indian Management, 17(4), 38–43.

Shafer, R. A., Dyer, L., Kilty, J., Amos, J., & Ericksen, J. (2001). Crafting a human resource strategy to foster organizational agility: A case study. Human Resource Management, 40(3), 197-211.

Sparrow, P., & Cooper, C. L. (2017). Introduction: The future research agenda for HRM. In Sparrow, P., & Cooper, C. L. (Eds.). A research agenda for human resource management (pp. 1–22). Cheltenham, UK: Edward Elgar Publishing.

Stewart, M., & Ivanov, D. (2022). Design redundancy in agile and resilient humanitarian supply chains. Annals of Operations Research, 319(1), 633–659.